Månad: januar 2010

Søte restar


Det er vel lov med dessert ein trist januardag? Nærbutikken min hadde tilbod på kremfløyte som gjekk ut på dato i dag, og då vart det tilslørte julejenter til dessert heime hos oss. Julekakene er dessverre enno ikkje oppetne her hos oss, og slik er det vel vanleg å ha det på denne tida. Eg lagde denne deilige desserten med knuste julekaker, og den vekte stor åtgaum rundt bordet. Mine julekaker er så fulle av smør og sukker at eg droppa den tradisjonelle runden med å steike det sprø mellomlaget i smør og sukker. Eg brukte karamellkaker og nokre pepparkaker, og tyttebærsylta som var att etter reinsdyrsmiddagen i romjula. Syltetøyet kan du variere, og det same med julekakene. Krasja krumkaker er sikkert veldig godt til denne desserten, for ikkje å snakke om kokosmakronar. Slik gjer du det: Tilslørte julejenter 5-6 julekaker av ulikt slag 2 dl kremfløyte 2 ss syltetøy per dessertglas Knus julekakene grovt. Pisk fløyten til passe stiv krem. Legg kaker, krem og syltetøy lagvis i pene glas. Server med ein gong, slik at …

Oppmoding – Hjelp Haiti!


Folket på Haiti treng hjelp. Dei er frå før eit av dei fattigaste landa i den amerikanske delen av verda, og no er dei råka av ei tragedie som Hillary Clinton seier har bibelske dimensjonar. Mi venninne Ragnhild er engasjert i eit skuleprosjekt i Delmas, eit slumstrøk utanfor Port-au-Prince. Dei driv ein skule der barn i Delmas får undervisning, legehjelp, vaksiner og mat. Mødrene deira får også kome, dei får undervisning tre dagar i veka. Akkurat no er skulen, som heldigvis ikkje vart skada i jordskjelvet, base for hjelpearbeidet som pågår i Delmas og områda rundt. Samstundes arbeider dei på høgtrykk for å finne ut om alle frivillige, lærarar og elevar og familiane deira har det bra. Dersom du vil støtte dette arbeidet kan du gje det du kan avsjå ved å betale inn på kto. 9741.11.34427. Du kan også gje di støtte gjennom til dømes Legar uten grenser, Unicef eller Raudekrossen.

Restemat på alle fat


Vi er akkurat ferdige med å ynskje kvarandre godt nytt år, og med eit godt nytt år følgjer og restane etter feiringa av jula og det gamle. Har du fått med deg at ei gjennomsnittleg norsk familie kastar mat for 10 000,- per år? Det er hårreisande, og viser at vi har alt for god råd. Eller kanskje det viser at vi ikkje er trygge nok på kva som er god og etande mat? Eller at vi er for dårlege til å ta vare på maten når vi har restar? Eg veit iallfall at for min eigen del kastar eg mat når eg har planlagt for dårleg, og gløymt at eg hadde ein squash eller eit beger ruccola i kjøleskapet. Og så kastar eg når eg og dei eg bur saman med har vore sløve, og latt middagsrestane stå framme slik at eg er uttrygg på kva bakteriar som har fått formere seg i maten i løpet av natta. Hadde eg teke vare på restane, og rensa og sett dei kaldt eller i frysaren rett …

Eit musikkmysterium


Eg leitar etter eit musikkstykke. Det er skrive for kor, og eg var med på å synge det for rundt 15 år sidan på Toneheim. Teksten er frå Predikaren, 3. kapittel: En tid til å fødes, en til å dø, en tid til å plante, en til å rykke opp. Teksten var på svensk, og eg meiner komponisten var nordisk, men eg er ikkje sikker. Musikkstykket er i ein slags neoklassisk stil, litt jazzpreg i akkordane, og bølgande fram og tilbake. Eg huskar at det var fleire oktavsprang i mi stemme, iallfall. Eg huskar det som intenst vakkert, og godt å synge. Er det nokon som har aning om kva dette kan vere?

Lettare sjølvsentrert


Vi nordmenn syns det er fantastisk morsomt når utlendingar meiner noko om oss. Eg fann denne bloggen her om dagen, som er skriven av Nicole, som er frå USA og bur i Molde som utvekslingsstudent med AFS. Ho har laga ei festleg liste over når ein veit ein er norsk. Her er den: -you start believe that if it wasn’t for Norway’s efforts the world would collapse. -you only buy your own drink at the bar even when you are with a group of people. -you can’t remember when to say «please» and «excuse me». -you always prepare to catch the closing door if following closely behind somebody. -a stranger on the street smiles at you, you assume that: a) he is drunk b) insane c) American d) all of the above -silence is fun. -you use «Mmmm» as conversation filler. -you actually believe that there is no such thing as bad weather, only bad clothing. -you know Norway’s results in the last three years in the «Melodi Grand Prix» song contest (Eurovision Song Contest). …

Kosekosekosemat


Laurdag kveld var elleveåringen og eg heime åleine, ein skikkeleg kosekveld for berre oss to. Han fekk bestemme maten, bortsett frå at eg hadde nedlagt veto mot taco og pizza. Han foreslo mac’n cheese, og eg var ikkje vond å be. Eg har laga den før, men denne gongen «utvida» eg den på to punkt; eg hadde i mjuksteikt løk og bacon. Det vart skikkeleg rampete godt. Det tok si tid, og eg brukte eit uanstendig antall gryter og steikepanner, men det var verd det. Slik gjorde eg det: Mac’n cheese med bacon og løk 100 g bacon 1 stor løk 3 dl makaroni 5 ss smør 2 ss mjøl 7 dl mjølk salt og peppar 1 ts sitronsaft riven muskat Strøkavring 150 g riven ost, eg brukte «revet» pluss ein jarlsbergskalk. Sett omnen på 200 grader. Skrell løken, og skjer den i tynne skiver. Smelt 2 ss smør i ei steikepanne, og legg i løken. Legg på lok, og la dette stå og surre i ein halvtime til det blir gyldent og fint medan …

Ein tur ut i kulda


Eg er litt husmus for tida, ser ikkje heilt poenget med å vase ute i -15 grader meir enn eg må. I dag tok eg med meg kameraet då eg gjekk ut ein liten tur, og knipsa nokre bilde i hagen. Denne roseknoppen rakk ikkje å springe ut før den vart teken av hufsa. Den har det kaldt både rundt tærne og rundt hovudet. Og denne skuta er forlatt. Heile sommaren har den eit stort mannskap som til dels sloss om å få jobbe på den. No driv mannskapet med andre ting, som å gå på ski rundt på plenen, og å base rundt utan mål og meining. God søndag!

Helsekost – på ein måte


Heidi har laga vegetarpizza i dag, eg trur ho har litt dårleg samvit for all julematen. Det er nok det gamle prinsippet som gjeld; det er ikkje det du et mellom jul og nyttår som gjer at du legg på deg, det er det du et mellom nyttår og jul. Heidi foreslår at du skal smøre steikebrettet, du kan også bruke bakepapir, eller gjere som meg, og strø plata tynt med mjøl. Det gjev ein steinbakt smak. Alt godt Feittfattig mat kan ikkje skade etter ei jul med ribbe, skinke, leverpostei og søte kaker i lange baner. Dei fleste vil merke dette overinntaket på badevekta. Noko anna hadde vore rart. Det beste rådet mot overvekt er å halde seg i aktivitet og ta kontroll over vekta. To kilo opp klarer vi å takle ved å ete litt mindre dei neste vekene. Det verste er når kiloa kjem snikande og  umerkande, og festar seg både her og der. Men det er om å gjere å bli glad i eigen kropp og  nokre kilo ekstra er berre …

Ein liten runde på salg


Eg har vore ein liten runde på byen, og sjekka kva nokre av parfymeria har lagt ut på salg. Nokre plassar har nokre få gode kjøp, som Eger, som har YSL Elle og Jean Paul Gaultier (dame) i gavepakke til halv pris. Det er eit kupp, om du likar dei duftene. Dei har også kroppsprodukt til Angel til halv pris. Steen og Strøm og Glasmagasinet ser ut som om dei er rana, veldig lite dufter igjen, og ingen gavesett så vidt eg kunne sjå. Dei har framleis mange kroppsprodukt, også for kurante dufter. Den butikken som verkeleg har slått på stortromma for å selge parfyme på salg er Kicks i same bygg som Steen og Strøm. Dei har 30% på masse kurante dufter. JLo-duftene er satt ned, både Miami glow og Deseo, det same er ein flanker av Kate Moss. Secret obsession er satt ned, det same er Tresór, Diesel (herre og dame), fleire clean-dufter og Jasper Conran (som dei er åleine om å selge i Norge).Versace versense er ei deilig grøn sommarduft, den får …

Litt vemodig…


No er juletreet vårt historie. Eg har ein fast tradisjon kvart år, eg brenn opp juletreet. Først tek eg pynten av forsiktig, forsiktig, og sorterar den i eskene sine. Store runde kuler for seg, bast og tre for seg og dei søte små papirkorgene for seg. Lysa fjernar eg forsiktig, men likevel ligg mesteparten av nålene att på teppet når eg har fjerna alt. Og så går eg i gang med brenninga. Det er eit skikkeleg bask, og gode hanskar og rosesaks må til, men eg klipper altså av greinene ei for ei, brettar den saman og stappar den i kaminen. Det brenn som berre juling, og gjev meg ei slags stille, indre glede. Eg føler at eg gjer bot for det faktum at eg er så forfengeleg at eg må ha det finaste juletreet som kostar minst seks hundre kroner. Det passa fint å gjere det i kveld, når temperaturen ligg og vakar rundt 16 kalde grader. Det blir intenst varmt i huset av denne brenninga, og eg blir litt sveitt sjølv og. Gjer …

Søtt og syndig


Ja, eg veit at det er skikkeleg atalt gjort å poste denne oppskrifta no når alle gjer sitt ytterste for å kome i gang med eit sunnare og slankare liv. Men eg er atal. Av og til, iallfall. Dette er nyttårsdesserten vår, og den var lett å lage i tillegg til at den smakte skikkeleg syndig godt. Oppskrifta ber om pulverkaffe. Vi hadde ikkje det, men vi hadde slike ein-kopp-pakkar med cappucino. Det brukte eg, og det vart veldig bra. Du kan droppe rom, eller du kan bytte den ut med bailey’s eller Kalhua viss du verkeleg elskar kaffe. Det gjer ikkje eg, så rom var fint i vår dessert. Slik gjorde eg det: Nugattimousse 2 ss vatn 1 ts pulverkaffe (pulveret, altså) Ein halv boks Nugatti 0,5 dl rom 2 dl kremfløte 2 dl seterrømme eller creme fraiche Ha vatnet og pulverkaffen i ein liten kjele. Ha i nugattien og romen, og la den smelte medan du rører jamnt og trutt. Det treng ikkje koke, berre bli glatt og flytande. La det kolne heilt. …

Kontoret mitt


Eg er så heldig at eg har utsikt til ein fin foss frå kontoret mitt. Det er ein fascinerande måte å følgje med på årstidene på, det å følgje med på korleis ein foss utviklar seg gjennom året. Nokre gongar er den flomdiger og vill, andre gongar sildrar den forsiktig avgarde. I går morgon såg det slik ut. Fossen er frosen stiv, men det sildrar nok vatn nedi der ein stad. Det er ein liten kulp der oppe nedanfor brua der vatnet framleis rører seg fritt. Om kvelden vert fossen lyssett, og då ser det ut som på bildet nedanfor. Er det ikkje vakkert? Og på andre sida av huset har dei utsikt over byen. Det er også fint på sin måte. Dette bildet tok eg frå kontoret til ein kollega i går, rundt 09:20.

Dropsmatter – litt research


Då eg lagde pepparkakehus reklamerte eg for dropsmatter eller silikonmatter til å bake på. Desse mattene er tunge og gummiaktige, så dei sklir ikkje hit og dit når du kjevlar. Dermed kan deigen kjevlast rett på mattene, og pepparkakene mistar ikkje fasongen fordi du må flytte dei over på steikebrettet. Resten av året kan mattene brukast i omnen under pizza, rundstykke, småkaker og juneimit. Eg har kjøpt mine i København, men eg meinte å ha sett slike matter hos Panduro. Eg var nedom byen her om dagen, og stakk innom Panduro. Dei hadde denne matta som du ser underst på bildet, den kosta 359,-, trur eg. Eg syntest det var dyrt, men sidan alternativet var ein tur til København så var valet enkelt, og eg kjøpte den. Då eg kom heim tok eg fram mine to gamle. Når eg la ut den nye oppdaga eg at den er dobbelt så stor som den eg har. Dermed har eg to nye matter! Den mørkebrune du ser til venstre har blitt pensjonert, og dei to nye og den …

Meir spansk – albondigas


På ein tapasbuffet er albondigas alltid med. Albondigas er dei saftige, krydra spanske kjøtbollane som gjerne vert servert med ein god tomatsaus. Også her måtte eg ta nokre snarvegar, mellom anna lagde eg kjøtbollane mandagen før festen, og fraus dei ned i mellomtida. Det som kan frysast ned utan å ta skade av det er det lurt å lage i god tid. Det gjer sjølve dagen då festen skal vere enklare. Når eg skal lage store mengder kjøtbollar så friterer eg dei. Då får eg dei jamnt runde, eg slepp griseriet med alt som brenn seg fast i panna, og dei får ei fin, rund form sjølv om deigen ikkje er så hard. Ha eit lok som passar akkurat til gryta rett ved når du friterer, skulle det gå gale og ta fyr kan du legge på loket og sløkke brannen på den måten. Det neste du må gjere er å slå av kjøkkenvifta, det er ikkje stas med brann i filteret. Frityr er høgrisikosport, men kan du det så går det heilt fint. Mengda …

Er no det feil og?


Å vere «easy going»? Ein amerikanar som hadde kjent meg ei tid sa det til meg ein gong: You are really easy going. Eg måtte heim og slå det opp, og kom fram til at det eigentleg er ein kompliment. Andrew  Bird syng «Damn you for being so easy going». Eg tek det ikkje personleg. Han er ein kul fyr, utdanna fiolinist, og ei kreativ sjel med eit heilt eige uttrykk.

Spansk tortilla


Eg lagde ein spansk buffet her for ei stund sidan, så dei neste dagane får du litt spansk mat her i bloggen min. Det var nærare 30 som skulle serverast, så eg måtte finne nokre snarvegar for å få det heile til å fungere reint logistisk. Eg lagde tortilla, og den skal eigentleg steikast i ei steikepanne og vendast undervegs. Potetene skal kokast møre utan å bli brune i olje, og så skal egg og steikt løk blandast inn. Eg forsto raskt at eg måtte finne ein enklare måte å gjere dette på. Eg kledde ei langpanne med bakepapir, og bakte tortillaen i omnen.  Potetene vart forkokte, og eg måtte renonsere på kravet om at dei ikkje skulle bli brune under steikinga, for det vart dei. Men det vart ein skikkeleg god tortilla, så eg tenkte eg skulle dele oppskrifta med deg, snarvegar eller ikkje. Eg hart redusert oppskrifta litt i storleik, 18 egg kan bli i overkant sjølv om ulvehungeren ikkje heilt har gitt seg etter jul. Slik gjorde eg det: Spansk tortilla 6 …

Ingen skadar!


Ikkje på noko tidspunkt i livet har eg følt tiltrekning til smelling, skyting eller eksplosjonar. Det betyr ikkje at eg ikkje var vitne til slikt, eg hadde (og har) to brødre som var intenst opptekne av slikt. Der vi budde hadde det foregått masse spennande, heilt sidan krigens dagar. Det var før kjeldesortering og spesialavfall var kjende omgrep, og det gjorde at vi fann rare ting rundt omkring i hus og uthus som var sett til side men ikkje kasta. Vi fann mellom anna krut bak grisehuset, og eldstebror min fylte det i eit rør han hadde bora eit lite hol i og klemt att eine enden. (Vi vaks opp i ei bussgarasje, full tilgang til alt mogeleg utstyr til å lage ting med.) Andre enden vart også klemt att med krutet i, og så sette han eit stjerneskot i det vesle holet. Det freste ganske ettertrykkeleg då stjerneskotet hadde brunne ned, og fekk fyr på krutet. Eg trur vi skal vere glade for at alle er blant oss i dag. Nyttårsrakettar var også ei …