Ja, eg er vel eigentleg litt treigare enn folk flest, men eg har altså tre år etter at alle andre fann det ut komt til at pinterest er ein grei måte å organisere postane mine om eit bestemt tema på. Førstkommande søndag er det fastelaven, og sidan eg har eksperimentert med fastelavensbollar og laga feit og deilig fastelavensrømmegraut så fann eg ut at eg kunne dele fastelavenstavla mi. Så her finn du alle mine fastelavenspostar.
Eg har skrive mange innlegg om bryllupsplanlegging og pynting, kvar ein finn festlokale i Oslo og ikkje minst bilde frå vårt bryllup. Desse innlegga har eg samla på eit pinterest-board, slik at det skal vere lett å få ei oversikt over innlegga og å sjå kva dei handlar om. Eg skriv også mykje om det å bake og pynte ei fin bryllupskake, uansett om det er marsipan eller ostekake av ulike slag. Tipsa og idéane du finn der treng ikkje berre vere nyttige når du skal arrangere bryllup, dei er også verd å ta med seg viss du skal plenlegge det å arrangere og å pynte til ein annan type fest. Så viss du har lyst til å surfe litt på mine festinnlegg så finn du dei her.
Eller er det fastelavn det blir? Det er iallfall det som står i ordboka. I år er både fastelaven og påske sein, fastelavenssøndag er 2. mars. Påska byrjar førti dagar etter askeonsdag, i år betyr det at palmesøndag er 13. april. Vårt boligbytte for påska er i boks, då skal vi til Stockholm, og dei vi skal bu hos kjem hit til oss. Eg fann ingen bilde av fastelavensris i bildearkivet mitt, men desse irisane var så lysande og fine at dei fekk i staden vere med på denne markeringa av våren. Velkommen, februar!
Årets nyttårsdessert: Karamellpudding!
Kalkun er det mest populære å servere på nyttårsaftan, i følge Prior sin statistikk. Det er ikkje utan grunn, det ser flott ut, og smakar veldig godt. Det kan lett gå gale med kalkun, det verste er eigentleg om den blir tørr og trist. Det blir den viss du steiker den for lenge. Samtidig vil ein jo at maten skal vere trygg, og då bør ein ha oppnådd ein viss temperatur. Kjernetemperaturen på kalkunbrystet bør vere ca. 64-66 grader. Viss du googlar litt vil du finne alle variantar av teknikkar for å få til den perfekte kalkunen. Enkelte læmar han sund, og steiker bryst og lår for seg, andre styrer med isposar eller andre nedkjølingsmekanismer for å halde brystet litt kaldare enn resten av kalkunen. Eg har funne ut at det beste er å bruke steiketermometer, ikkje det innebygde, men eit eige som du brukar for å måle meir nøyaktig. Den steiketida som vanlegvis vert oppgitt, 1/2 time per kg. fugl, er litt mykje syns eg. Ta kalkunen ut etter to timar viss den er …
Førjulstida er alltid travel, og juleborda byrjar tidlegare og tidlegare. Dei juleborda vi skulle på var unnagjorde før advent. Alle meiner at desember er så travel, så arrangementa vert lagt til november i staden. Det er bra, for då kan ein invitere på førjulstapas i desember. Kunsten med slike samkomer er å gjere det enkelt. Vi serverte champagne og gløgg, og eplemost til dei som køyrde. Matlaginga gjekk fort, og ein kan til og med invitere gjestane til å vere med på den. Skriv oppskriftene på kvar sitt ark, og gi gjestane kvart sitt og råvarer når dei kjem, og så er maten ferdig før du veit ordet av det, utan for mykje stress. Ein delegert fest, som eg er så glad i. Starten på denne festen var eit fenalår som vi salta sjølve, og hengde til tørk. Det er eit fint utgangspunkt, og det gjer at ein kan bruke både skiver av ulik tjukkleik, og bitar av fenalår. Til potetene brukte vi ganske tjukke skiver som vi skar i porsjonsbitar, og til salaten brukte …
Her for ei stund sidan lagde eg ein pai med dei aller siste epla som bror min hadde att i hagen. Her kasta ein ingenting, så det vart donert til meg, dei meinte vei at eg var den einaste som klarte å få noko ut av dei. Med ein fortreffeleg epleskrellemaskin som eg har skaffa meg klarte eg å skjere tynnare og finare epleskiver enn eg nokon sinne før har klart. Du kan lage denne paien med eple frå butikken og, sjølvsagt. Grøne Granny Smith-eple er veldig gode, Jazz eller Pink Lady og. Paien er ein mørdeigspai med ein søt mørdeig smaksett med sitronskal. Fyllet er laga som ein fransk flan, altså ein slags pudding av kremost, egg, sukker og vanilje. Det gir ein lett og mild krem som er ein fin base for saftige, seine hausteple. Denne oppskrifta passar til ei relativt lita paiform, ca. 20 cm. Slik gjorde eg det: Eplepai 120 g smør 250 g mjøl 50 g sukker 1 ts vaniljesukker 2 ss vatn Sett omnen på 180 grader. Køyr i matmølle til …
Har du jegarar i slekta? Vi er så heldige at kjøtstykke av elg og rein av og til kjem vår veg. Det er like kjekt kvar gong. Kjøtstykket eg fekk på benken i dag var ikkje så stilig, det var eit stykke lårsteik av rein som var vanskeleg å få fasong på. Så enden på visa var at eg skar kjøtstykket til grytekjøt. Det vert sjeldan feil, ikkje denne gongen. Mange spør meg om kvar eg hentar inspirasjonen til å skrive om mat frå. Svaret er at det ofte er frå råvarer som eg finn, kjøper eller får. Ingenting inspirerer meg meir enn ein tur i grønsaksbutikken eller i ein velassortert kolonial. Eller ein tur i frysaren, som tilfellet var denne gongen. Skal du ha gjestar no på hausten så er det aldri feil å servere ei viltgryte. Grytekjøt gir meg også sjansen til å ta fram favorittkjøkkentøyet mitt, trykkokaren. Med den lagar eg ei deilig gryte på under ein halvtime, og det som tek lengst tid er å skumme av krafta og å skjere …
Kvar gong eg finn macadamia-nøtter i ein butikk må eg berre kjøpe ein pakke, så gode er dei. I førtiårsdagen min var eg kompromisslaus, tre kilo macadamia-nøtter var det einaste snackset som sto framme. It’s my party, and I’ll snack as I want to, var slagordet. Dei smakar ganske enkelt så smøraktig, aromatisk og deilig at eg kunne levd på dei og friskt vatn, om eg måtte. Forutsatt at det er den salta typen, då. I denne gode pærekaka må du ha salte nøtter. Du kan salte dei sjølv, ved å riste dei i ei varm panne og rulle dei i salt etterpå. Du kan også bruke ei salt nøtteblanding, det må ikkje vere macadamia, sjølv om det er aller, aller best. Slik gjer du det: Pærekake med salte nøtter 2 dl (ca. 180 g) sukker 100 g smør 3 egg 3 dl (ca. 180 g) kveitemjøl 1 ts bakepulver 1 dl pæresider (kan byttast ut med lake frå boks eller mjølk) 3 pærer 50 g salte nøtter, helst macadamianøtter 1 ss perlesukker Sett omnen …
Ferskt kjøt og suppe kan serverast med eller utan klot. Klot er små bollar av mjøl, egg og krydder som får koke med i suppa, og som gjer retten meir mettande. Mjølbollane vert laga med egg som hevemiddel. Det gjer at dei bles seg litt opp, og blir luftige og fine. Har du ikkje egg, så kan du ha i litt bakepulver. Dette er tradisjonskost frå slaktetida, sidan retten er laga med ferskt, ikkje salta kjøt. Ein byrjar måltidet med suppa, som er laga på krafta frå kjøtkokinga. Det kokte kjøtet vert servert til slutt, med grønsaker i grove bitar og ein nydeleg sursøt løksaus. Ferskt kjøt og suppe med klot er eit heildagsprosjekt å lage, så du kan gjerne lage dobbelt porsjon. Då har du restar til neste dag. 1,5 kg beinfritt oksekjøt, gjerne bog eller høgrygg 1 lite kålhovud 2 persillerøter eller pastinakkar 4 gulrøter 1 purre 1 lita sellerirot 1 ss salt 1 ts peparkorn Sursøt løksaus 3 ss smør 1 løk 3 ss kveitemjøl 6 dl kraft frå kjøtkokinga 1 ss …
I bloggen min har eg to søkeord som får meir treff enn alle andre, det er fastelaven og plommer. Fastelavensesongen har ikkje starta enno, men plommesesongen er i full gang. Så i dag har eg laga ein deilig plommedessert, slik at du får brukt opp plommene du har i hagen. Har du ikkje plommetre kan du kjøpe plommer i butikken, dei er på sitt beste akkurat no. Eg vaks opp med ulike variantar av fruktgraut til dessert. Dette har blitt mindre vanleg, men det har heldigvis ikkje blitt mindre godt. Denne plommegrauten har eg laga av ferske plommer, men ein kan også lage dessertgraut av syltetøy. Eg hadde i tørka tranebær, dei får du tak i på helsekostbutikkar og velassorterte matbutikkar, dei gir både god smak og farge. Finn du ikkje tranebær kan du også bruke rosiner eller korintar. Dessertgrautane vi fekk før i tida var ofte jamna med potetmjøl. Det kan ein også gjere, men brukar ein godt med frukt er det eigentleg ikkje nødvendig. Plommegraut 500 g plommer 2,5 dl vatn 125 g …
Denne osterøra ser enkel og grei ut, men den er ein nydeleg smakseksplosjon! Ein av gjestane mine kommenterte at då ho las oppskriftene så syntest ho denne såg kjedeleg ut. Ho vart desto meir imponert då ho fekk smake den. Røra kan også lagast som eit tiltygg til eit glas vin og litt brød i all enkelheit, den treng ikkje vere del av ein stor buffé. Osterøre 200 g chevre utan skorpe 200 g philadelphiaost 1 dl mjølk Ein liten bunt grasløk Salt Eit granateple Rør saman ostane, og rør i mjølka litt til kremen har ein fin konsistens. Smak til med salt viss det trengst. Finhakk halvparten av grasløken, og bland det i ostekremen. Del granateplet i to, og bank/kryst ut kjernene. La safta renne av, og legg dei avrente kjernene på eit kjøkkenpapir. Fordel osterøra på ein asjett, og dryss på grasløkstrå og granateplekjernene. Sett fram godt brød, grønsakspinnar eller grissini som gjestane kan ta av røra med.
Risotto er ein av mine favorittrettar, og eg har laga mange ulike variantar. I dag har eg laga ein med asparges og vårløk. Til risottoen serverer eg smørsteikt laks, det er både godt og raskt å lage. Til å lage denne retten brukte eg salmalaks, for det er enkelt og går fort. Men finn du fersk og fin heil fisk eller filetsider så bruk like gjerne det. Pass på å krydre fisken godt med salt og peppar, smaklaus fisk er kjedeleg. Når du lagar dette er det smart å byrje med risottoen, for det tek lengst tid. Eg brukar soppmjøl, det er tørka traktkantarellar frå i fjor som eg har knust til mjøl. Har du ikkje det kan du i staden bruke ein eller annan soppvariant som du finn i butikken eller skogen, og smørsteike den saman med løk i risottoen. Denne risottoporsjonen er nok til fem-seks personar. Slik gjer du det: Asparges- og vårløkrisotto 5 dl arborioris 15 dl kyllingbuljong Ein liten løk 2 ss smør 1 dl kvitvin Ein bunt asparges to stilkar …
Eg er alltid på leit etter gode rabarbraoppskrifter, og dette er ein vri som eg ikkje har prøvd før. Oppskrifta passar til ei lita paiform, og er nok dessert til ca. åtte personar. Her var utgangspunktet for oppskrifta at eg hadde noko marsipan liggande som burde bli spist opp. Og kva gjer ein med marsipan midt på sommaren? Ein puttar den i ein rabarbrapai! Heilt logisk, ikkje sant? (Ja, og så låg det to appelsiner på fruktfatet og vansmekta.) Appelsin- og rabarbracrumble 300 g marsipan 100 g smør 3 dl havregryn 3 ss kveitemjøl Riv marsipanen på rivjern. Smuldre saman riven marsipan, kaldt smør, kveitemjøl og havregryn til ein smulete deig. 2 appelsiner 600 g rabarbra 2 dl sukker ½ ts kardemomme Skrell appelsinen med kniv. Kutt den i bitar, fjern hinner og midten. Rens rabarbraen, og kutt den i bitar. Bland saman alt til crumblen i ein bolle. Smuldre det saman til ein smulete deig. Ha appelsin, rabarbra, sukker og kardemomme i ei gryte, og kok det i tre-fire minutt. La det kolne litt. …
Coleslaw i alle variantar er vårt favorittilbehør no om sommaren. Det går kjempefort å lage, du kan ha ingrediensane i kjøleskapet, og dei held seg lenge. Klassisk impulstilbehør, altså. Denne varianten vart til fordi vi hadde både nykål og raudkål i kjøleskapet, og jammen låg det ikkje ein litt slakk fenikkel innerst i grønsaksskuffen. Når eg då i tillegg hadde eit grønt eple i fruktskåla vart dette ein heldig og smakfull kombinasjon. Slik gjorde eg det: Coleslaw Ein skalk nykål Ein skalk raudkål Ein halv fenikkel Eit halvt eple 1 ts dijonsennep Litt sitronsaft 3 ss majones 3 ss kesam 2 ts honning Salt og peppar Snitt kålen fint, ostehøvel er fint å bruke. Riv fenikkel og eplet, eller bruk eit juliennejern og snitt dei fint. Legg alt lagvis i ein bolle, kryst litt sitronsaft over og dryss salt mellom laga. Dette kan du gjerne gjere nokre timar før servering. Bland alt til dressingen, men vent med å salte. Bland saman dressing og snitta grønsaker, og rør godt. Smak til med peppar, og om nødvendig, …
Sommaren ville liksom ikkje kome i år. I fjor blomstra rabarbraen min første mai. I år har eg ikkje hjerte til å spise av den til bursdagen min midt i mai. Urtene er heller ikkje komt opp ordentleg, eg går og ventar på ruccola og persille, men i bedet står framleis tulipanar, utruleg nok. Så då får vi trøste oss med det som er til å stole på, det vi finn i butikken. I dag har eg laga enkel mat, dette går fort å lage som ein fin familiemiddag. Hovudretten er ein variant av den klassiske biff stroganoff. Det er tradisjonelt ein kjøtrett med oksekjøt som du steiker og kokar saman med løk og sopp. Sausen er basert på tomat og fløte, og blir kremete og deilig. Desserten er superenkel, små marengsreir med rømmekrem og kirsebærkompott. Du kan lage kompotten sjølv av kirsebær eller morell frå frysaren, eller du kan gjere som meg, og bruke den du finn i butikken. Dette kan du lage med sviskekompott og, om du har ein slik pakke i skapet. …
Høyrde du meg på radio i dag? Det var dette innlegget eg snakka om:
Har du ein favorittfisk? Min favorittfisk er torsk. All fisk går fort å lage til, men torsken er så utruleg takknemmeleg både å krydre og å lage til at den kjem ofte på bordet heime hos oss. Og ikkje minst, alle, store og små, gjestar og fastbuande, et den med stor glede. I dag har eg brukt loin, altså ryggstykke. Butikken eg handlar i pakkar loinen i eigen emballasje, du finn også torskeloin i vakuumpakning på same måten som du får salmalaks. Det er jo litt luksus, og du kan lage din eigen loin ved å kjøpe ein heil torsk og skjere den i ulike delar. Andre delar av fisken kan du bruke til fiskemat, fiskesuppe eller gryter. Å lage denne middagen kan gå veldig fort viss du har førebudd deg litt. Særpreget ved retten er at torsken vert servert med ein saus basert på grilla paprika, og så serverer eg ein salat med aubergin og tomatrøre. Det som tek lengst tid er å grille paprikaen og å lage til auberginen. Grilla paprika får ein utruleg …
Sjølv om det å faste er gått av moten så feirar vi framleis fastelavn. Fastelavn er ein del av innleiinga til fasta, I morgon er det fastelavnssøndag, med ris som skal gi ein fruktbar vår. I gamle dagar fekk både kvinner og dyr ein omgang med riset, heldigvis har vi ris berre til pynt no for tida. Mandag er det blåmandag, då skal ein ete mager kost, slik at ein har plass til mykje mat i magen dagen etter, på feitetysdag. Askeonsdag skal ein tradisjonelt kle seg i sekk og aske, og aska skal kome frå brende palmegreiner som ein har teke vare på frå palmesøndag i fjor. Det er mykje å passe på, altså. Men ein kan også ta den enkle vegen, og ganske enkelt kose seg med deilige krembollar på fastelavn. Eg har laga kanelbollar av den same bolledeigen, det er fint med litt variasjon. Vert ikkje alle bollane etne egnar dei seg godt til frysing, så lenge dei ikkje har fått krem i seg. Slik gjer eg det: Fastelavnsbollar 2-2,5 liter kveitemjøl …
Denne kaka er ein rein nytelse, med den klassiske kombinasjonen av sjokolade og appelsin som eg og mange med meg er utruleg glade i. Men stort sett kjem kombinasjonen i ei sjokoladekake, i dag kjem den i ei ostekake. Appelsinene er på sitt beste akkurat no, så då gjeld det å utnytte den gode smaken no på etterjulsvinteren. Då passar det som hand i hanske å lage denne gode ostekaka med appelsinsmak. Denne kaka er glutenfri. Appelsinostekake med mandelbotn Kakebotn: 5 eggekviter ½ ts salt 1 ts eddik 125 g sukker 1 ss potetmjøl 100 g mandlar 100 g kokesjokolade Ostemasse: 400 g kremost 5 eggeplommer 1 dl kremfløte 125 g sukker 1 ss vaniljesukker 2 ts rive appelsinskal Pynt: 20 g kokesjokolade Halve valnøtter Pisk eggehvitene stive med eddik og salt. Ha i sukkeret litt og litt. Pisk vidare til du har ein stiv og fin marengs. Hakk mandlane i ei matmølle. Dei skal vere ganske finhakka. Knekk sjokoladen i bitar, og hakk den og oppi same bolle. Bland inn ei skei potetmjøl og …
Å koke kjøt er undervurdert, dei fleste gjer det berre når dei skal lage fårikål. Men det gir deilig smak, og kjøt i grytebitar er dryg mat som mettar mange. Eg er så heldig at eg har fått meg ein trykkokar, og då går i tillegg kjøtkokinga unna på ein fjerdedel av tida. Plutseleg tek ting mykje kortare tid, og kjøtet vert mørt som smør. Så har du ein trykkokar, så ta den ut av skapet, eller ønsk deg ein til bursdagen din, det er for lenge til jul. Når eg lagar slike fyldige kjøtgryter brukar eg å steike kjøtet først. Det gjev masse smak, og kjøtet får ein flott farge, i staden for den klassiske grå fargen som vanleg kokt kjøt får. Så steiker eg løken i same gryte og slår på kraft. Då går ingenting tapt, alt det gode blir med i gryta og lagar ein fantastisk saus. Ikkje bli uroa om det legg seg ved og ser ganske mørkt ut, når du kokar gryta ut med kraft blir det som ligg i …
Det er ein gløgg basert på eplecider og kvitvin, og har ein lettare, ”vaksnare” smak enn den vanlege raude. Den er fin som aperitif på ein førjulsfest, eller på termos når du skal ut på tur i skogen. Du kan også lage ekstraktet med kvitvin viss du vil. Slik gjer du det: Gløggekstrakt 5 dl eplecider (du kan bytte den ut med eplejuice viss du vil) 3 ss brunt sukker Fire klementiner Ein bit ingefær Ein stjerneanis 10 nellikspiker To kardemommekjerner Ein bit kanelbork Ha eplecideren i ei gryte, og varm den opp. Knus kryddera, og ha dei i saman med brunsukkeret. Del klementinene i to, press ut safta, og ha både saft og skal i gryta. La det heile trekkje på svak varme i ein halvtime. Trekk gryta av plata, og la den stå til den har kolna. Sil frå alt rusket. Varm opp 2 liter cider og ei flaske kvitvin i ei gryte. Ha i ekstraktet. Smak til om du syns det trengst meir sukker. Server gløggen i pene glas med ei klementinskive …
Lag fine graskarlykter! Her ser du korleis eg gjorde det.
Vi har fått mange gode ord om bordekkinga, og folk syns at det var pent pynta i salen der vi hadde festen. Det er hyggeleg å høyre, for det er noko av det som eg la mykje arbeid i. Eg hadde hjelp av forlovaren min, Ovedia, og Marianne, ei veldig flink dame som har gjort ein god del interiørstyling, men tinga vi brukte var i all hovudsak ting som eg har samla på meg gjennom det trekvarte året som har gått sidan vi bestemte oss for å gifte oss. Sjølve borddekkinga hadde Elisabeth hovudansvaret for. Kjære Ovedia og eg handla inn blomar på onsdag. Då kjøpte vi fire bukettar raude roser, ikkje dei største, og så kjøpte vi ein stor bukett av dei store oransje rosene med raude kantar. I tillegg kjøpte vi svarte bær, grøne og svarte strå, raude alstromeria, mørkeraude krysantemum og store grøne hortensiaballar med raudlege kantar. Blomane fekk først ei natt i romtemperatur, slik at dei byrja å springe ut. Frå torsdag til fredag sto dei i vår kjellar, kjøleg og …
Kva gjer ein når ein feirar bryllup og har 15 barn mellom seks og seksten på gjestelista? Ein planlegg (og gjennomfører) eit kort bordsete, med få talar. Berre dei viktigaste får tale under middagen. To timar er meir enn nok for barna. Ein plasserer gjestane på bord med 8-10 gjestar på kvart bord, slik at både små og store kan snakke saman og kvart bord vert ei fin gruppe. Ein plasserer foreldre og barna deira på forskjellige bord. Barn og ungdommar hentar fram det beste i seg når dei får sitte til bords utan foreldra ved sidan av seg. Ein steller i stand ein godteribuffé som får både små og store til å smile breitt. På godteribufféen har ein noko søtt og noko salt, altså snop for ein kvar smak. På den måten får både store og små eit fint bryllup. 🙂